คำอธิบายและวิเคราะห์งบการเงินประจำไตรมาสที่ 2/2548

11 August 2005
คำอธิบายและบทวิเคราะห์ของฝ่ายบริหาร ภาพรวมของกลุ่มบริษัท ณ สิ้นไตรมาส 2/2548 บริษัทและบริษัทย่อย ("กลุ่มบริษัท") มีจำนวนผู้ใช้บริการในระบบ รวมทั้งสิ้นประมาณ 15,814,500 ราย แบ่งเป็นผู้ใช้บริการระบบ GSM 2,126,000 ราย (GSM Advance และ GSM1800) และระบบ 1-2-Call! 13,688,500 ราย โดยมี ผู้ใช้บริการเพิ่มขึ้นสุทธิจากไตรมาสก่อน เป็นจำนวน 338,000 ราย หรือเพิ่มขึ้น 1.9% จากการเพิ่มขึ้นของลูกค้าในระบบ 1-2-Call! เนื่องจากผลกระทบจากราคาน้ำมันที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วในช่วงไตรมาสนี้ เป็นผลให้ผู้บริโภค มีความระมัดระวังในการใช้จ่ายมากขึ้น เพื่อที่จะตอบรับต่อการแข่งขันทางด้านราคาที่รุนแรง ในธุรกิจการให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ กลุ่มบริษัทได้นำเสนอโปรโมชั่นโดยใช้กลยุทธ์ด้านราคา คือ โปรโมชั่นชัวร์-ชัวร์ เพื่อที่จะยุติการแข่งขันด้านราคาที่รุนแรง ซึ่งเป็นผลให้รายได้จากการ ให้บริการลดลง ดังนั้น ในช่วงไตรมาส 2/2548 กลุ่มบริษัทมีรายได้รวม 22,308 ล้าน หรือ ลดลง 6.0% เมื่อเทียบกับไตรมาสก่อน และลดลง 7.4% เมื่อเทียบกับระยะเวลาเดียวกัน ของปีก่อน กำไรสุทธิของกลุ่มบริษัทเป็น 4,169 ล้านบาท ลดลงจากไตรมาสก่อน 22.4% โดยมีสาเหตุ หลักมาจากการลดลงของรายได้ ประกอบกับต้นทุนของอุปกรณ์เครือข่ายและค่าใช้จ่ายทาง การตลาดเพิ่มขึ้น สำหรับกำไรสุทธิ 6 เดือนแรกของปี 2548 เป็น 9,538 ล้านบาท ลดลง 5.3% เมื่อเทียบกับ ระยะเวลาเดียวกันของปีก่อน อันเป็นผลจากรายได้รวมลดลง ผลการดำเนินงานของกลุ่มบริษัท ตารางที่ 1: ข้อมูลบางส่วนทางการเงิน หน่วย:ล้านบาท ไตรมาส เพิ่ม(ลด) เพิ่ม(ลด) 6 เดือน เพิ่ม(ลด) 2/2548 เมื่อเทียบกับ เมื่อเทียบกับ ปี 2548 เมื่อเทียบกับ ไตรมาส ไตรมาส 6 เดือน 1/2548 2/2547 ปี 2547 รายได้รวม 22,308 (6.0%) (7.4%) 46,030 (4.5%) ต้นทุนรวม 13,035 0.3% (0.3%) 26,028 0.0% กำไรขั้นต้น 9,273 (13.6%) (15.9%) 20,002 (9.7%) ค่าใช้จ่ายในการขาย 2,653 11.4% (7.1%) 5,035 (9.0%) และบริหาร กำไรสุทธิ 4,169 (22.4%) (17.3%) 9,538 (5.3%) กำไรต่อหุ้น (ปรับลด) 1.41 (22.5%) (17.5%) 3.23 (5.6%) รายได้ รายได้รวมของกลุ่มบริษัท ในไตรมาส 2/2548 เป็น 22,308 ล้านบาท ลดลงจากไตรมาสก่อน 6.0% และลดลง 7.4% เมื่อเทียบกับไตรมาสเดียวกันของปีก่อน เนื่องจากการลดลงของรายได้ จากการให้บริการ สำหรับงวด 6 เดือนของปี 2548 กลุ่มบริษัทมีรายได้รวม 46,030 ล้านบาท ลดลง 4.5% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน - รายได้จากการให้บริการและให้เช่าอุปกรณ์ กลุ่มบริษัทมีรายได้จากการให้บริการและให้เช่าอุปกรณ์ ในไตรมาส 2/2548 เป็น 19,781 ล้านบาท ลดลง 6.6% จากไตรมาสก่อน ทั้งนี้มีสาเหตุหลักมาจากการลดลงของรายได้จาก การให้บริการในระบบ 1-2-Call! จากการแข่งขันด้านราคาที่รุนแรง เป็นผลให้รายได้ ค่าบริการต่อผู้ใช้บริการในระบบ 1-2-Call! ของไตรมาสนี้ลดลงจากไตรมาสก่อน และ เมื่อเทียบกับไตรมาสเดียวกันของปีก่อน กลุ่มบริษัทมีรายได้จากการให้บริการและให้เช่าอุปกรณ์ ลดลง 1,309 ล้านบาท หรือลดลง 6.2% สำหรับงวด 6 เดือน รายได้จากการให้บริการและ ให้เช่าอุปกรณ์ เป็น 40,967 ล้านบาท ลดลง 2.3% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน ทั้งๆที่มี จำนวนผู้ใช้บริการเพิ่มขึ้น เนื่องจากรายได้ค่าบริการต่อผู้ใช้บริการในระบบ 1-2-Call! ซึ่งเป็นกลุ่มลูกค้าหลักลดลงมาก - รายได้จากการขาย รายได้จากการขาย โดยส่วนใหญ่เกิดจากการขายเครื่องโทรศัพท์เคลื่อนที่และอุปกรณ์ กลุ่มบริษัทมีรายได้จากการขายในไตรมาส 2/2548 เป็น 2,527 ล้านบาท ซึ่งใกล้เคียง กับไตรมาสก่อน และลดลง 483 ล้านบาท หรือลดลง 16.0% เมื่อเทียบกับไตรมาสเดียวกัน ในปีก่อน เนื่องจากราคาขายของเครื่องโทรศัพท์เคลื่อนที่ลดลง สำหรับงวด 6 เดือน กลุ่มบริษัทมีรายได้จากการขาย 5,064 ล้านบาท ลดลง 19.0% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน เป็นผลจากสภาพการแข่งขันในตลาดที่รุนแรงขึ้น และทำให้มี การปรับราคาขายลดลงและปริมาณการขายเครื่องโทรศัพท์เคลื่อนที่ลดลง ต้นทุน กลุ่มบริษัทมีต้นทุนรวม เป็น 13,035 ล้านบาท เพิ่มขึ้นเล็กน้อยจากไตรมาสก่อน เนื่องจาก ต้นทุนจากการขายโทรศัพท์เคลื่อนที่ที่เพิ่มขึ้น แต่คงที่ เมื่อเทียบกับไตรมาสเดียวกันในปีก่อน สำหรับงวด 6 เดือนกลุ่มบริษัทมีต้นทุนรวม 26,028 ล้านบาท โดยคงที่จากช่วงเดียวกัน ของปีก่อน - ต้นทุนจากการให้บริการและให้เช่าอุปกรณ์ กลุ่มบริษัทมีต้นทุนจากการให้บริการและให้เช่าอุปกรณ์ 6,064 ล้านบาท ในไตรมาสนี้ เพิ่มขึ้น 4.1% จากไตรมาส 1/2548 และเพิ่มขึ้น 10.9% จากไตรมาส 2/2547 อันเกิดจากค่าใช้จ่าย ที่เป็นผลจากการลงทุนในอุปกรณ์เครือข่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง สำหรับงวด 6 เดือนของปี 2548 เพิ่มขึ้น 9.5% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน - ผลประโยชน์ตอบแทนรายปีและภาษีสรรพสามิต สำหรับไตรมาส 2/2548 ผลประโยชน์ตอบแทนรายปีและภาษีสรรพสามิตลดลงจากไตรมาสก่อน เป็น 4,654 ล้านบาท โดยลดลง 296 ล้านบาท หรือลดลง 6.0% จากไตรมาสก่อน และหาก เปรียบเทียบกับไตรมาสเดียวกันในปีก่อน ลดลง 317 ล้านบาท หรือลดลง 6.8% สำหรับงวด 6 เดือนของปี 2548 ลดลง 3.0% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน การลดลงของ ผลประโยชน์ตอบแทนรายปีและภาษีสรรพสามิต เป็นไปในทางเดียวกันกับรายได้จากการให้ บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ที่ลดลง - ต้นทุนขาย กลุ่มบริษัทมีต้นทุนขาย สำหรับไตรมาส 2/2548 เป็น 2,317 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 97 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้น 4.4% จากไตรมาสก่อน แต่หากเทียบกับไตรมาสเดียวกันในปีก่อน ลดลง 314 ล้านบาท หรือลดลง 11.9% และสำหรับงวด 6 เดือนของปี 2548 ลดลง 731 ล้านบาท หรือ 13.9% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน อันเนื่องมาจากปริมาณการขายเครื่องโทรศัพท์เคลื่อนที่ และต้นทุนเฉลี่ยต่อเครื่องโทรศัพท์เคลื่อนที่ที่ลดลง ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร สำหรับไตรมาส 2/2548 เป็น 2,653 ล้านบาท คิดเป็น 11.9% ของรายได้รวม ซึ่งเพิ่มขึ้น 271 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้น 11.4% จากไตรมาสก่อน โดยเป็นผลจากค่าใช้จ่ายทางการตลาดเพิ่มขึ้น 220 ล้านบาท เมื่อเทียบกับไตรมาส 2/2547 ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารลดลง 203 ล้านบาท หรือลดลง 7.1% สำหรับงวด 6 เดือนของปี 2548 ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร ลดลงจากช่วงเดียวกัน ของปีก่อน 495 ล้านบาท หรือลดลง 9.0% โดยมีสาเหตุหลักมาจากสำรองหนี้สงสัยจะสูญและ ค่าใช้จ่ายทางการตลาดลดลง 164 ล้านบาทและ 420 ล้านบาท ตามลำดับ ในขณะที่ค่าใช้ จ่ายพนักงานเพิ่มขึ้น 118 ล้านบาท ภาษีเงินได้ ภาษีเงินได้ สำหรับไตรมาส 2/2548 คิดเป็นจำนวน 2,160 ล้านบาท ลดลง 572 ล้านบาท หรือลดลง 20.9% จากไตรมาสก่อน มีสาเหตุหลักมาจากการลดลงของรายได้ ในขณะที่ ต้นทุนขายและค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารที่เพิ่มขึ้น เมื่อเทียบกับไตรมาส 2/2547 บริษัทมีภาษีเงินได้ลดลง 624 ล้านบาท หรือลดลง 22.4% สำหรับงวด 6 เดือนของปี 2548 ภาษีเงินได้ ลดลง 923 ล้านบาท หรือลดลง 15.9% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน กำไรสุทธิ กำไรสุทธิไตรมาสนี้ลดลง 22.4% จากไตรมาสก่อน และลดลง 17.3% หากเทียบกับไตรมาส เดียวกันในปีก่อน สำหรับงวด 6เดือน ลดลง 5.3% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน โดยเป็นผล มาจากที่กล่าวข้างต้น ฐานะทางการเงินของกลุ่มบริษัท 1. สินทรัพย์ ณ สิ้นไตรมาส 2/2548 สินทรัพย์รวมมีมูลค่าทั้งสิ้น 123,254 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2547 จำนวน 2,087 ล้านบาท หรือ 1.7% โดยมีสินทรัพย์หมุนเวียน และสินทรัพย์ไม่หมุนเวียน คิดเป็น 18.7% และ 81.3% ของสินทรัพย์รวมตามลำดับ ตารางที่2: องค์ประกอบของสินทรัพย์ 30 มิถุนายน 2548 31 ธันวาคม 2547 % ของ % ของ ล้านบาท สินทรัพย์รวม ล้านบาท สินทรัพย์รวม สินทรัพย์หมุนเวียน 23,011 18.7% 19,118 15.8% ที่ดิน อาคารและอุปกรณ์สุทธิ 10,495 8.5% 11,618 9.6% รวมคอมพิวเตอร์ ซอฟแวร์ สินทรัพย์ภายใต้สัญญาสัมปทานสุทธิ 75,813 61.5% 75,658 62.4% สินทรัพย์ไม่หมุนเวียนอื่น 13,935 11.3% 14,774 12.2% สินทรัพย์หมุนเวียน ณ สิ้นไตรมาสนี้ สินทรัพย์หมุนเวียนเพิ่มขึ้น 3,894 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้น 20.4% สาเหตุหลัก มาจากการรายการเงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดที่เพิ่มขึ้นจาก 9,449 ล้านบาท ณ สิ้นปี 2547 เป็น 13,351 ล้านบาท 2. หนี้สิน หนี้สินรวมมีมูลค่าทั้งสิ้น 53,142 ล้านบาท ณ สิ้นไตรมาส 2/2548 เพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2547 จำนวน 62 ล้านบาท หรือ 0.1% ตารางที่ 3: องค์ประกอบของหนี้สิน 30 มิถุนายน 2548 31 ธันวาคม 2547 % ของ % ของ ล้านบาท หนี้สินรวม ล้านบาท หนี้สินรวม หนี้สินหมุนเวียนอื่น 16,819 31.7% 16,423 31.0% ค่าสิทธิสัญญาสัมปทาน ผลประโยชน์ 8,252 15.5% 7,017 13.2% ตอบแทนรายปีและภาษีสรรพสามิตค้างจ่าย1 หุ้นกู้และเงินกู้ยืมระยะยาวสุทธิ2 27,966 52.6% 29,521 55.6% หนี้สินไม่หมุนเวียนอื่น 105 0.2% 119 0.2% 1 ค่าสิทธิสัญญาสัมปทาน ผลประโยชน์ตอบแทนรายปี และภาษีสรรพสามิต (รวมที่ถึงกำหนด ชำระภายในหนึ่งปีและเกินหนึ่งปีขึ้นไป) สำหรับไตรมาสนี้ไม่มีส่วนที่ชำระเกินกว่า 1 ปี 2 หุ้นกู้และเงินกู้ยืมระยะยาว (รวมหุ้นกู้และเงินกู้ยืมระยะยาวที่ถึงกำหนดชำระภายในหนึ่งปี และเกินหนึ่งปีขึ้นไป) หนี้สินหมุนเวียนอื่น ณ สิ้นไตรมาส 2/2548 กลุ่มบริษัทมีหนี้สินหมุนเวียนอื่นเพิ่มขึ้น 396 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้น 2.4% โดยมีสาเหตุหลักจากเจ้าหนี้การค้า-สุทธิเพิ่มขึ้น 924 ล้านบาท ค่าสิทธิสัญญาสัมปทาน ผลประโยชน์ตอบแทนรายปี และภาษีสรรพสามิตค้างจ่าย ค่าสิทธิสัญญาสัมปทาน ผลประโยชน์ตอบแทนรายปี และภาษีสรรพสามิตค้างจ่าย ณ สิ้นไตรมาสนี้ มีแต่ส่วนที่ครบกำหนดชำระภายในหนึ่งปี 8,252 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากสิ้นปีก่อน 1,235 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้น 17.6% จากข้อกำหนดการนำส่งผลประโยชน์ตอบแทนรายปีในเดือนพฤศจิกายนของทุกปี ส่งผลให้ยอดคงเหลือ ณ สิ้นปี ไม่สูงมากหากเปรียบเทียบกับไตรมาส 2 และ ไตรมาส 3 ของแต่ละปี หุ้นกู้และเงินกู้ยืมระยะยาว กลุ่มบริษัทมีหุ้นกู้และเงินกู้ยืมระยะยาวสุทธิ 27,966 ล้านบาท ณ สิ้นไตรมาส 2/2548 ลดลง จากปีก่อน 1,555 ล้านบาท หรือ 5.3% โดยมีการชำระคืนเงินต้นของหุ้นกู้ระยะยาวจำนวน 1,500 ล้านบาทในช่วงครึ่งปีแรก สำหรับยอดคงค้างสำหรับไตรมาสนี้ กลุ่มบริษัทมีหุ้นกู้และเงินกู้ยืม ระยะยาวที่ถึงกำหนดชำระภายในหนึ่งปี 5,011 ล้านบาท และเกินกว่าหนึ่งปีขึ้นไป 22,955 ล้านบาท ซึ่งแยกเป็นสัดส่วน 17.9 % และ 82.1 % ตามลำดับในรายการนี้เอง 3. ส่วนของผู้ถือหุ้น กลุ่มบริษัทมีส่วนของผู้ถือหุ้นทั้งสิ้น 70,112 ล้านบาท ณ สิ้นไตรมาสนี้ โดยเพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2547 จำนวน 2,025 ล้านบาท หรือ 3.0% เป็นผลมาจากกำไรสุทธิใน 6 เดือนแรก 9,538 ล้านบาท บริษัทประกาศจ่ายเงินปันผล 2.60 บาทต่อหุ้น รวมจำนวน 7,653 ล้านบาท เพิ่มเติมจากที่มีการ จ่ายครั้งแรกในวันที่ 9 กันยายน 2547 จำนวน 2.15 บาทต่อหุ้น รวมเป็น 4.75 บาทต่อหุ้น สำหรับผลประกอบการประจำปี 2547 ในไตรมาส 1/2548 บริษัทได้ตั้งสำรองสำหรับหุ้นทุนซื้อคืน จำนวน 83 ล้านบาท จากกำไรสะสม ที่ยังมิได้จัดสรร ซึ่งเป็นการปฏิบัติตามข้อกำหนดของคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์ และตลาดหลักทรัพย์ แห่งประเทศไทย นอกจากนี้ บริษัทได้ออกหุ้นเพิ่มเติมเพื่อรองรับการใช้สิทธิจากใบสำคัญแสดงสิทธิเป็นจำนวนหุ้น ที่ออกแล้วทั้งสิ้น 2.47 ล้านหุ้น และมีเงินรับล่วงหน้าค่าหุ้น 20 ล้านบาท บริษัทย่อยแห่งหนึ่งมีหลักทรัพย์ในความต้องการของตลาดประเภทเผื่อขาย (Fair Value Reserved of Available on Sale - Security) ซึ่งต้องรับรู้ผลต่างระหว่างราคาทุน และมูลค่ายุติธรรม เป็นกำไร/ขาดทุนที่ยังไม่เกิดขึ้น รวมไว้ในส่วนของผู้ถือหุ้น สำหรับสิ้น ไตรมาสนี้เป็นกำไรที่ยังไม่เกิดขึ้นจำนวน 4 ล้านบาท 4. สภาพคล่อง ในช่วงไตรมาส 2/2548 กลุ่มบริษัทมีการเคลื่อนไหวในงบกระแสเงินสดเพิ่มขึ้นทั้งสิ้น 3,868 ล้านบาท เป็นผลมาจากกระแสเงินสดจากกิจกรรมดำเนินงานรับ-สุทธิ 19,568 ล้านบาท โดยบริษัทนำส่วนหนึ่งไปลงทุนในเงินลงทุนระยะสั้นมากขึ้น เพื่อให้ได้ผลตอบแทนที่สูงกว่า เงินฝากธนาคารพาณิชย์ปกติ ในขณะที่กระแสเงินสดจ่ายจากกิจกรรมลงทุนเป็น 6,594 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจาก 4,367 ล้านบาทในช่วงไตรมาส 2/2547 จากการลงทุนในอุปกรณ์เครือข่ายโทรศัพท์ เคลื่อนที่ และกระแสเงินสดจ่ายจากกิจกรรมจัดหาเงิน เป็น 9,106 ล้านบาท จากการชำระคืน เงินต้นของหุ้นกู้ระยะยาวตามกำหนดจำนวน 1,500 ล้านบาท และจ่ายเงินปันผลครั้งที่ 2 สำหรับ ผลการดำเนินงานประจำปี 2547 จำนวน 7,653 ล้านบาท