หมายเหตุ 20 - ค่าใช้จ่ายอื่น ค่าใช้จ่ายอื่นในงบกำไรขาดทุนสำหรับปีสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม ประกอบด้วย จำนวนเงินล้านบาท งบการเงิน งบการเงิน รวม เฉพาะของบริษัทฯ 2540 2539 2540 2539 ค่าความนิยมตัดบัญชี 36.60 36.60 - - ประมาณเผื่อผลขาดทุนจากการเรียกเก็บ หนี้จากลูกหนี้อื่นไม่ได้ - 39.46 - 39.46 รายการปรับปรุงมูลค่าสินค้าคงเหลือ 25.80 - - - ค่าเผื่อผลขาดทุนจากอุปกรณ์เสื่อมสภาพ 7.19 - - - ผลขาดทุนจากการตัดจำหน่ายบัญชี สินทรัพย์ 5.09 - 3.71 - รายการปรับปรุงมูลค่าเงินลงทุนและอื่นๆ 1.50 1.59 1.50 1.89 รวม 76.18 77.65 5.21 41.35 หมายเหตุ 21 - นโยบายการบริหารความเสี่ยงสำหรับรายการที่เป็นเงินตราต่างประเทศ ภายใต้ขอบเขตของนโยบายของกลุ่มบริษัท ชินวัตรคอมพิวเตอร์ แอนด์ คอมมิวนิเคชั่นส์ ที่ได้รับ การอนุมัติ บริษัทฯและบริษัทย่อยได้ทำสัญญาแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศหลายประเภท เพื่อป้องกันความเสี่ยงจากรายการที่เป็นเงินตราต่างประเทศทั้งระยะสั้นและระยะยาว ความเสี่ยงของรายการที่เป็นเงินตราต่างประเทศประเภทระยะสั้นจะเกี่ยวข้องกับการนำเข้าสินค้า เงินกู้ยืมระยะสั้นจากต่างประเทศ และการชำระดอกเบี้ยของเงินกู้ยืมระยะยาวจากต่างประเทศ ส่วนความเสี่ยงของรายการที่เป็นเงินตราต่างประเทศประเภทระยะยาว จะเกี่ยวข้องกับการกู้ยืม ระยะยาวจากต่างประเทศ บริษัทฯและบริษัทย่อยมีความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยนของเงินสกุล ต่างๆ ซึ่งส่วนใหญ่เป็นดอลลาร์สหรัฐอเมริกา เนื่องจากบริษัทฯและบริษัทย่อยมีรายการเกี่ยวข้อง กับประเทศต่างๆ นโยบายในการป้องกันความเสี่ยงจากรายการที่เป็นเงินตราต่างประเทศของบริษัทฯและบริษัทย่อย จะพิจารณาจากฐานะสุทธิของรายการทั้งสิ้นที่เป็นเงินตราต่างประเทศ และโครงสร้างรายได้ของ แต่ละบริษัท โดยบริษัทฯและบริษัทย่อยจะทำการป้องกันความเสี่ยงจากรายการที่เป็นเงินตราต่าง ประเทศ เนื่องจากมีรายได้เป็นเงินบาท ขณะที่ความจำเป็นในการทำการป้องกันความเสี่ยง จากรายการที่เป็นเงินตราต่างประเทศน้อยลงหากมีรายได้เป็นเงินตราต่างประเทศ เนื่อง จากรายได้ดังกล่าวจะช่วยลดความเสี่ยงของภาระในส่วนที่เป็นเงินตราต่างประเทศได้ ผู้บริหาร ระดับสูงฝ่ายการเงินของกลุ่มชินวัตรฯจะมีการประชุมทุกเดือน เพื่อวิเคราะห์ความเปลี่ยนแปลง ของอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศและประเมินกลยุทธ์ในการบริหารรายการที่เป็นเงิน ตราต่างประเทศตามอัตราประมาณการที่มีการพิจารณาใหม่ หมายเหตุ 22 - รายการปรับปรุงผลกระทบสุทธิจากการเปลี่ยนแปลงระบบการแลกเปลี่ยนเงินตรา เมื่อวันที่ 2 กรกฎาคม 2540 กระทรวงการคลังได้ออกประกาศเรื่องปรับปรุงระบบการแลกเปลี่ยน เงินตรา ลงวันที่ 2 กรกฎาคม 2540 โดยให้เปลี่ยนมาใช้ระบบอัตราแลกเปลี่ยนแบบลอยตัว กลุ่ม บริษัท ชินวัตร คอมพิวเตอร์ แอนด์ คอมมิวนิเคชั่นส์ มีนโยบายรับรู้ผลขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยน ที่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงระบบเงินตราต่างประเทศที่เกิดขึ้นในระหว่างปีที่เสนอรายงาน เป็นค่า ใช้จ่ายในงบกำไรขาดทุนทั้งจำนวน ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2540 บริษัทฯและบริษัทย่อยมียอดสินทรัพย์และหนี้สินที่มีมูลค่าเป็นเงินตราต่าง ประเทศและมีสาระสำคัญดังต่อไปนี้ จำนวนเงินหลักล้าน งบดุลรวม งบดุลเฉพาะของบริษัทฯ สินทรัพย์ ดอลลาร์สหรัฐอเมริกา 40.00 40.00 หนี้สิน ดอลลาร์สหรัฐอเมริกา 287.47 260.86 มาร์กเยอรมนี 13.28 13.28 โครนนอรเว 7.83 7.83 ดอลลาร์ฮ่องกง 1.67 1.67 จากข้อมูลดังกล่าวข้างต้น สินทรัพย์ที่มีมูลค่าเป็นเงินตราต่างประเทศจะได้รับชำระภายในรอบบัญชี ปี 2541 ส่วนหนี้สินที่ถึงกำหนดชำระสรุปได้ดังนี้ จำนวนเงินหลักล้าน งบการเงิน งบการเงิน รวม เฉพาะของบริษัทฯ มูลค่าหนี้ที่ครบกำหนดชำระ ภายในรอบบัญชีปี 2541 ดอลลาร์สหรัฐอเมริกา 125.75 99.14 มาร์กเยอรมนี 13.28 13.28 โครนนอรเว 7.83 7.83 ดอลลาร์ฮ่องกง 1.67 1.67 หลังปี 2541 ดอลลาร์สหรัฐอเมริกา 161.72 161.72 ยอดสินทรัพย์และหนี้สินที่มีมูลค่าเป็นเงินตราต่างประเทศดังกล่าวข้างต้น ประกอบด้วยเงินฝาก ประจำกับธนาคารต่างประเทศ เงินกู้ยืมระยะยาวและดอกเบี้ยค้างจ่ายที่เกี่ยวข้อง และเจ้าหนี้ การค้าต่างประเทศ เงินกู้ยืมระยะยาวและดอกเบี้ยค้างจ่ายที่เกี่ยวข้องมีกำหนดชำระตามสัญญาเงิน กู้ดังกล่าวไว้ในหมายเหตุประกอบงบการเงินข้อ 16 ส่วนเจ้าหนี้การค้าต่างประเทศมีกำหนดชำระ ภายในรอบบัญชีปี 2541 จากยอดหนี้สินที่มีมูลค่าเป็นเงินตราต่างประเทศดังกล่าวข้างต้น หนี้สินจำนวน 90.74 ล้านดอล ลาร์สหรัฐอเมริกาในบัญชีของบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) และหนี้สิน จำนวน 26.56 ล้านดอลลาร์สหรัฐอเมริกาในบัญชีของบริษัท ชินวัตรเพจจิ้ง จำกัด ได้ทำประกัน ความเสี่ยงในผลขาดทุนที่อาจเกิดขึ้นจากอัตราแลกเปลี่ยนไว้แล้ว ผลกระทบสุทธิจากการเปลี่ยนแปลงระบบการแลกเปลี่ยนเงินตรา ดังที่ปรากฎในงบกำไรขาดทุนได้ คำนวณโดยใช้วิธีที่กำหนดโดยสมาคมนักบัญชีและผู้สอบบัญชีรับอนุญาตแห่งประเทศไทย ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงระบบการแลกเปลี่ยนเงินตราที่เกิดขึ้นระหว่างวันที่ 1 มกราคม 2541 และวันที่ 13 กุมภาพันธ์ 2541 ที่มีต่อฐานะการเงินและผลการดำเนินงานของบริษัทฯและ บริษัทย่อย อันเป็นผลมาจากการที่บริษัทฯและบริษัทย่อยมีสินทรัพย์และหนี้สินที่เป็นเงินตราต่าง ประเทศ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2540 มีดังนี้ จำนวนเงินล้านบาท กำไรสุทธิจาก สินทรัพย์ หนี้สิน อัตราแลกเปลี่ยน ลดลง ลดลง บริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) 102.96 31.74 134.70 บริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย 102.99 31.74 134.73 หมายเหตุ 23 - การจัดสรรกำไรของบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) เมื่อวันที่ 29 เมษายน 2539 ที่ประชุมใหญ่สามัญผู้ถือหุ้นประจำปีของบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) ได้อนุมัติการจ่ายเงินปันผลระหว่างกาลและการจัดสรรสำรองตาม กฎหมายระหว่างปี 2538 จำนวน 468 ล้านบาทและ 61.75 ล้านบาท ตามลำดับ ที่ประชุม ดังกล่าวยังได้อนุมัติการจ่ายเงินปันผลและจัดสรรสำรองตามกฎหมายประจำปี 2538 เพิ่มเติมอีก จำนวน 702 ล้านบาทและ 88.05 ล้านบาท ตามลำดับ เมื่อวันที่ 25 เมษายน 2540 ที่ประชุมใหญ่สามัญผู้ถือหุ้นประจำปีของบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) ได้อนุมัติการจ่ายเงินปันผลระหว่างกาลและการจัดสรรสำรองตาม กฎหมายระหว่างปี 2539 จำนวน 702 ล้านบาทและ 89.50 ล้านบาท ตามลำดับ ที่ประชุม ดังกล่าวยังได้อนุมัติการจ่ายเงินปันผลและจัดสรรสำรองตามกฎหมายประจำปี 2539 เพิ่มเติมอีก จำนวน 702 ล้านบาทและ 88.70 ล้านบาท ตามลำดับ เมื่อวันที่ 11 สิงหาคม 2540 ที่ประชุมคณะกรรมการของบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) ได้อนุมัติการจ่ายเงินปันผลระหว่างกาลสำหรับปี 2540 จำนวน 702 ล้านบาท เมื่อวันที่ 16 ตุลาคม 2540 ที่ประชุมวิสามัญผู้ถือหุ้นของบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) ได้อนุมัติการจ่ายเงินปันผลระหว่างกาลสำหรับปี 2540 จำนวน 702 ล้านบาท หมายเหตุ 24 - สำรองตามกฎหมาย สำรองตามกฎหมายของบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) ตั้งขึ้นตามพระราช บัญญัติบริษัทมหาชนจำกัด พ.ศ. 2535 โดยจัดสรรไม่น้อยกว่าร้อยละ 5 ของกำไรสุทธิประจำปี จนกว่าสำรองจะมีจำนวนถึงร้อยละ 10 ของทุนจดทะเบียนของบริษัทฯ สำรองนี้จะนำไปจ่ายเงิน ปันผลไม่ได้ หมายเหตุ 25 - กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ กองทุนสำรองเลี้ยงชีพของบริษัทฯและบริษัทย่อยได้จัดตั้งขึ้นภายใต้พระราชบัญญัติกองทุนสำรองเลี้ยง ชีพ พ.ศ. 2530 ได้แยกตั้งเป็นกองทุนไว้ต่างหากจึงไม่ปรากฎในงบดุล หมายเหตุ 26 - ภาระผูกพัน สัญญาเช่า นอกจากภาระตามสัญญาเช่าตามที่กล่าวไว้ในหมายเหตุประกอบงบการเงินข้อ 3 บริษัทฯและ บริษัทย่อยได้ทำสัญญาเช่าที่ทำการสำนักงานสาขา สถานีฐาน และอื่นๆ โดยมีระยะเวลาการเช่า ตั้งแต่ 3 เดือนถึง 20 ปี และอาจต่ออายุสัญญาได้ โดยบริษัทฯและบริษัทย่อยผูกพันที่จะจ่ายค่าเช่า ประจำเดือนตามสัญญาดังกล่าวข้างต้นดังนี้ จำนวนเงินล้านบาทต่อเดือน บริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) 12.74 บริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย 15.93 สัญญาค้ำประกัน ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2540 บริษัทฯและบริษัทย่อยมีภาระผูกพันในการให้ธนาคารออกหนังสือเพื่อ ค้ำประกันสัญญาทางธุรกิจ การใช้ไฟฟ้า ภาษีศุลกากร และอื่นๆ ดังนี้ จำนวนเงินล้านบาท เพื่อบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) 3,530.90 เพื่อบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย 3,702.24 สัญญาก่อสร้างและติดตั้งอุปกรณ์ระบบเครือข่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2540 บริษัทฯมีภาระผูกพันคงเหลือตามสัญญางานก่อสร้างและติดตั้งอุปกรณ์ เพื่อใช้กับระบบโครงข่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่เป็นจำนวนเงินรวมประมาณ 3,070.90 ล้านบาท สัญญาเช่าใช้การสื่อสารเพื่อบริการธุรกิจผ่านดาวเทียม บริษัทย่อยได้ทำสัญญาเช่าใช้การสื่อสารเพื่อบริการธุรกิจผ่านดาวเทียม สำหรับการใช้บริการรับ ส่งสื่อสาร ข้อมูลกับองค์การโทรศัพท์แห่งประเทศไทยเป็นระยะเวลา 5 ปี และอาจต่ออายุสัญญา ได้ โดยบริษัทย่อยผูกพันที่จะจ่ายค่าเช่าแม่ข่ายเดือนละ 35,000 บาทต่อสถานีและลูกข่ายเดือนละ 6,000 บาทต่อสถานี สัญญาซื้อเงินตราต่างประเทศและแลกเปลี่ยนอัตราดอกเบี้ย บริษัทฯและบริษัทย่อยได้ทำสัญญาซื้อเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าและแลกเปลี่ยนอัตราดอกเบี้ย จำนวนเก้า ฉบับ เพื่อป้องกันความเสี่ยงขาดทุนจากการชำระเงินกู้และดอกเบี้ยภายใต้สัญญาเงินกู้ ที่เป็นเงินตราต่างประเทศเป็นจำนวนเงินรวม 120,106,558.58 ดอลลาร์สหรัฐอเมริกา ใน มูลค่าที่สัญญาไว้เป็นจำนวนเงินรวม 2,779,205,269.32 บาท และแลกเปลี่ยนอัตราดอกเบี้ย ของมูลค่าเงินดอลลาร์สหรัฐอเมริกา (ซึ่งประกอบด้วยอัตราคงที่ร้อยละ 5.90 - 6.88 ต่อปี และ อัตรา LIBOR และ SIBOR ประเภท 6 เดือนบวกด้วยอัตราต่อปีที่กำหนดไว้ในแต่ละสัญญา) เป็น อัตราดอกเบี้ยคงที่จากมูลค่าเงินบาทในอัตราร้อยละ 9.35 - 10.935 ต่อปี สัญญาทั้งเก้าฉบับมี ระยะเวลาตั้งแต่วันที่ 5 มีนาคม 2539 ถึงวันที่ 15 มกราคม 2544 เงินกู้ภายใต้สัญญาเหล่านี้ มียอดคงเหลือ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2540 เป็นจำนวนเงินรวม 108,393,482.62 ดอลลาร์ สหรัฐอเมริกา สัญญาซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้า บริษัทฯและบริษัทย่อยได้ทำสัญญาซื้อเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าจำนวนสี่ฉบับ เพื่อป้องกันความ เสี่ยงขาดทุนจากการชำระเงินกู้และดอกเบี้ยภายใต้สัญญาเงินกู้ที่เป็นเงินตราต่างประเทศและ เจ้าหนี้การค้าต่างประเทศเป็นจำนวนเงินรวม 7,083,523.94 ดอลลาร์สหรัฐอเมริกา ในมูลค่า ที่สัญญาไว้เป็นจำนวนเงินรวม 332,064,995.80 บาท สัญญาทั้งสี่ฉบับมีระยะเวลาตั้งแต่วันที่ 18 ธันวาคม 2540 ถึงวันที่ 9 เมษายน 2541 เงินกู้ ดอกเบี้ยค้างจ่าย และเจ้าหนี้การค้าภายใต้ สัญญาเหล่านี้มียอดคงเหลือ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2540 เป็นจำนวนเงินรวม 7,054,452.07 ดอลลาร์สหรัฐอเมริกา เมื่อวันที่ 22 ตุลาคม 2540 บริษัทฯได้ทำสัญญาล่วงหน้าจำนวนหนึ่งฉบับ เพื่อขายเงินตรา ต่างประเทศในระหว่างวันที่ 27 ตุลาคม 2540 ถึงวันที่ 16 มกราคม 2541 เป็นจำนวนเงินรวม 2,000,000 ดอลลาร์สหรัฐอเมริกา ในมูลค่าที่สัญญาไว้เป็นจำนวนเงินรวม 79,000,000 บาท สัญญาแลกเปลี่ยนอัตราดอกเบี้ย บริษัทฯและบริษัทย่อยได้ทำสัญญาแลกเปลี่ยนอัตราดอกเบี้ยจำนวนสองฉบับ เพื่อป้องกันความเสี่ยง ขาดทุนจากการชำระดอกเบี้ยภายใต้สัญญาเงินกู้ที่เป็นเงินตราต่างประเทศจำนวนรวม 28,000,000 ดอลลาร์สหรัฐอเมริกา จากอัตราดอกเบี้ยของมูลค่าเงินดอลลาร์สหรัฐอเมริกา (ซึ่งประกอบด้วยอัตรา LIBOR ประเภท 6 เดือนและ SIBOR ประเภท 6 เดือนบวกด้วยอัตราต่อ ปีที่กำหนดไว้ในแต่ละสัญญา) เป็นอัตราดอกเบี้ยคงที่จากมูลค่าเงินดอลลาร์สหรัฐอเมริกาในอัตรา ร้อยละ 5.90-6.34 ต่อปี สัญญาทั้งสองฉบับมีระยะเวลาตั้งแต่วันที่ 15 มีนาคม 2539 ถึงวันที่ 9 เมษายน 2543 สัญญาซื้ออุปกรณ์ บริษัท ชินวัตรเพจจิ้ง จำกัด ซึ่งเป็นบริษัทย่อยได้ทำสัญญากับบริษัท ไทยมาร์ค โซลูชั่นส์ เทคโน โลยี่ จำกัด เพื่อซื้ออุปกรณ์จากบริษัทดังกล่าว เป็นมูลค่ารวมประมาณ 2.49 ล้านบาท หมายเหตุ 27 - ข้อมูลอื่น เมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม 2540 บริษัท ชินวัตรเพจจิ้ง จำกัด ซึ่งเป็นบริษัทย่อยแห่งหนึ่ง ได้ทำสัญ ญากับบริษัท เพจเจอร์เซลส์ จำกัด เพื่อซื้อสินทรัพย์จากบริษัทดังกล่าว เป็นมูลค่ารวมประมาณ 154.86 ล้านบาท ซึ่งประกอบด้วย สินค้าเป็นมูลค่ารวมประมาณ 98.63 ล้านบาท ลูกหนี้การค้า เป็นมูลค่ารวมประมาณ 37.15 ล้านบาท และที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์เป็นมูลค่ารวมประมาณ 19.08 ล้านบาท เมื่อวันที่ 2 ตุลาคม 2540 บริษัท ชินวัตรเพจจิ้ง จำกัด ซึ่งเป็นบริษัทย่อยแห่งหนึ่ง ได้ทำสัญญาเพิ่ม เติมอีกหนึ่งฉบับกับบริษัท เพจเจอร์เซลส์ จำกัด เพื่อซื้ออุปกรณ์เพิ่มเติมจากบริษัทดังกล่าวเป็นมูลค่า รวมประมาณ 62.29 ล้านบาท หมายเหตุ 28 - การจัดประเภทรายการใหม่ รายการบางรายการในงบการเงินสำหรับปี 2539 ได้จัดประเภทใหม่ให้สอดคล้องกับการแสดง รายการในงบการเงินสำหรับปี 2540